Nhân kỉ niệm ngày phụ nữ Việt Nam 20.10, Dự án Kể chuyện mẹ đơn thân phối hợp với Khoa giới và Phát triển, Học Viện Phụ nữ tổ chức 1 buổi thảo luận nhóm nhỏ (focus group discussion) với sự tham gia của 7 mẹ đơn thân. Đây cũng là buổi thứ 2 tiếp theo của chuỗi sự kiện Một chút cho mình dành cho các mẹ đơn thân trong khuôn khổ dự án.
Mở đầu chương trình là tiết mục hài độc thoại của bạn Hồng Minh với những câu chuyện tương tác hàng ngày của mẹ và con, góc nhìn dí dỏm về những người mẹ đơn thân mang lại tiếng cười vui vẻ cho cả nhóm.
Đây là lần đầu tiên dự án đưa hài độc thoại vào sự kiện như một hoạt động “phá băng”, bởi những tiếng cười đó đã giúp bầu không khí trở nên cởi mở và thân mật hơn.
Sau những tràng cười giòn giã ban đầu, không gian buổi trò chuyện dần lắng lại khi các mẹ bắt đầu mở lòng về những khúc quanh cuộc đời mình. Bảy người mẹ là bảy hoàn cảnh khác nhau: người đi qua đổ vỡ hôn nhân vì sự kiểm soát ngột ngạt, người góa bụa một mình bươn chải, người lầm lũi vượt cạn trong đơn độc. Nhưng đọng lại sâu sắc nhất vẫn là bản lĩnh kiên cường trước nghịch cảnh.
Đi qua giông bão bằng bản lĩnh tự lập
Để bước tiếp sau mất mát, mỗi người mẹ đều phải tự mình đi qua những ngày tháng chông chênh nhất. Nhớ lại giai đoạn khủng hoảng sau chia tay, chị Lan ngậm ngùi: “Lúc ấy em sụp đổ nhiều lắm… Mãi về sau cứ nghĩ đến con thì mình lại không được sụp đổ. Càng nghĩ càng thương con”. Chị chọn cách lao vào công việc để nén lại nỗi đau và tìm lại thăng bằng.
Với chị Mai, một phụ nữ từng gồng gánh cả gia đình, nén nỗi đau chồng phụ bạc để vừa đi làm, vừa nuôi hai con, vừa nỗ lực học lên cao học. Còn với chị Hòa, sự mạnh mẽ lại là một quyết định tỉnh táo ngay từ ngày đầu mang thai đơn thân: “Trong cả thời gian chửa đẻ, mình luôn nghĩ phải kiên cường, không được cho phép mình yếu đuối hay trầm cảm… Kiên cường lắm, không bao giờ để con nhìn thấy mình rỏ một giọt nước mắt”. Chị chọn giữ lại con dù phải gác lại cơ hội thăng tiến sự nghiệp.
Những chật vật đời thường: Cơm áo, công việc và nỗi lo con mọn.
Khi chia sẻ về chặng đường khó khăn nhất, các mẹ đều rưng rưng nhớ về những ngày tháng con còn thơ bé khi vừa nặng gánh mưu sinh vừa thiếu vắng người đỡ đần.
Đó là cảnh chị Hòa 5 giờ sáng đi công tác, phải để đứa con chưa đầy 3 tuổi ngủ một mình, bật sẵn đèn nhà tắm cho con đỡ sợ trong lúc chờ hàng xóm sang trông giúp. Hay như chị An, người mẹ làm nông chân chất cũng phải để con 5 tuổi ở trong nhà cùng một nồi cơm để kịp ra đồng: “Làm nông cứ đưa con đi học xong lại về cày bừa cấy, căn giờ đón con về rồi mẹ lại nhốt khóa chặt vào, để nồi cơm tự xúc ăn… để mẹ đi làm tiếp”.
Bên cạnh áp lực sinh kế là những khoảnh khắc chạnh lòng trước sự ngây thơ của con trẻ. Một người mẹ xúc động kể lại lần con nhìn chúng bạn ở công viên rồi ước ao: “Mẹ ơi, giá như có bố để bố cho con ngồi lên vai giống người ta… Trước mặt con thì mình cứng rắn, nhưng sau lưng nhiều lúc buồn lòng mình lại khóc, khóc chán rồi thôi”.
Tìm điểm tựa để cân bằng và niềm tự hào nhìn con lớn khôn
Dẫu nhọc nhằn, các mẹ đều tìm được cách tự cân bằng. Có mẹ tìm niềm vui trong việc chăm chỉ lao động; người thì chọn giải tỏa bằng những chuyến dã ngoại ngắn ngày cùng bạn bè hay tự trổ tài nấu ăn cho con; người lại giữ kỷ luật bản thân qua việc chơi thể thao, sắp xếp thời gian khoa học và ngủ đủ giấc để tái tạo năng lượng.
Sau tất cả gian nan, phần thưởng lớn nhất của người mẹ là nhìn thấy con khôn lớn, ngoan ngoãn và tự lập. Chị An rạng ngời tự hào khi người mẹ làm nông không được học hành ngày nào nay đã nuôi con tốt nghiệp trường đại học danh tiếng: “Mình không được ăn học mà nuôi con đỗ đạt, đi làm đàng hoàng là quá mãn nguyện rồi. Bộ phim của đời mình đến đây coi như viên mãn!”.
Với các mẹ khác, niềm hạnh phúc cũng vẹn tròn khi thấy con trưởng thành, biết thương mẹ và trở thành điểm tựa tinh thần vững chắc. Đúng như lời tâm sự đầy an yên của một người mẹ trong nhóm: “Ai cũng không thể trọn vẹn được, không khổ đường này thì khổ đường kia. Miễn là mình biết bằng lòng với hiện tại và nhìn thấy các con khôn lớn mỗi ngày”.
Kết thúc chương trình, có mẹ đã chia sẻ rằng “được nói ra thật nhẹ nhõm”, có mẹ chia sẻ rằng rất vui vì hôm nay “mọi người bất kể ngành nghề, công việc nào cũng được chia sẻ và lắng nghe”.
Những người làm dự án cũng thấy rất xúc động bởi dù trình độ học vấn nào, làm công việc gì, nhưng trái tim người mẹ đều mang theo tình yêu vô bờ với những đứa con của mình và gặp nhau ở cùng một hạnh phúc đó là “được nhìn thấy con mỗi ngày”.
(tên của các nhân vật đã được thay đổi)
